متن مکمل سخنرانی داکتر حمدالله محب مشاور امنیت ملی جمهوری اسلامی افغانستان در کنفرانس حل منازعات شرق میانه:

من می‌خواهم در ابتدا از کشور شاهی بحرین و انستیتوت بین المللی مطالعات استراتژیک برای میزبانی این گفتگوی مهم و دعوت از من برای سخنرانی اظهار تشکر نمایم.

من همچنین می‌خواهم از اعضای محترم بورد، محترم وزیر صفدی و وزیر حسین قدردانی کنم و متشکرم داکتر چیپمن که امروز بحث ما را تسهیل کردید.

اجازه بدهید که از شهزاده بحرین که دوست خوب افغانستان، به نماینده ګی از وی تشکری نمایم که در برگزاری این دیالوگ کمک نموده است. میخواهم که از همه شما تشکر نمایم که در روزهای سخت در کنار افغانستان حضور داشتند.

همه شما می دانید که تقریباً نزدیک به 40 سال است که در افغانستان جنگ دوام  دارد و این جنگ با حمله اتحاد جماهیر شوروی سابق به افغانستان آغاز شد که من هنوز متولد نشده بودم.

پدرم و برادرم در این درگیریها بودند. دوستان و اعضای خانواده خود را به دلیل این درگیری‌ها‌ از دست داده ام.

این داستان تک تک افغان‌ها است- متأسفانه رنج و آواره‌گی ناشی از جنگ درد مشترک افغانها است.

مردم خاور میانه فکر می کنند که راه حل مشکلات آنها با دولتها سرنگونی دولتها است، اما ما از سرنگونی دولت رنج برده ایم، قبل از حمله شوروی در سالهای ۱۹۷۳ سلطنت شاهی افغانستان سرنگون شد. قبل از اینکه راه حل مناسب و دائمی دیگری جستجو گردد، سلطنت شاهی کشور از بین رفت.

نتیجه گیری من قبل از گفتن راه حل این است که بهترین راه حل اختلاف ایجاد نکردن منازعه دیگری برای پایان دادن به آن است.

ما اکنون در تلاش هستیم تا همه چیز را که از بین رفته است بازسازی کنیم، اولتر از همه تشکیل حکومت فراملی میباشد، هنگامی که سیستم حکومتی افغانستان فروپاشید کسانی که می توانستند روابط بین دولت و مردم را در ولسوالی ها مدیریت کنند از بین رفت.

بیشتر و بیشتر مردم آواره یا بی خانمان شدند، ما دیگر نتوانسته ایم آن شرایط را از نو بسازیم، از سال ۱۹۷۳به اینسو بعد از هر کودتای ما ارزش های بیشتری مان را از دست داده ایم.

امروز لازم است که در زمینه ایجاد روابط دیپلوماتیک با همسایگان خود کار کنیم، زیرا آن روابط نیز در امان نمانده است، ما مجبور هستیم که ارتش خویش را دوباره احیا نمایم واستعمال مشروع قوه از سوی دولت انحصار گردد و باید هم اینچنین باشد.

از آنجا که ما تحول را در سطح ملی و در مناطق آغاز کردیم و در ولسوالی ها با افرادی که دارای نفوذ بودند کار کردیم ، بنابراین نوعی حاکمیت را که همه می خواهان آن بودند به میانآوردیم.

دغه راز د دې وړتیا ولرو چې قانون او عدالت عملي کړو، هغه څه چې زموږ د خلکو لومړنۍ او اساسي غوښتنه ده.

ما همچنین باید بتوانیم حاکمیت قانون و عدالت را که اولین و اساسی ترین خواسته مردم ما است عملی کنیم.

در قسمت روابط دیپلوماتیک، ما با منطقه و همسایه‌های مان تعامل نمودیم وهمچنان با جامعه جهانی، زیرا این منازعه که آغاز شده بود به درگیری و منازغه بزرگی مبدل گردید و در جنگ های نیابتی دیگر که در منطقه و جهان بود، شامل شد.

آخرین اما مهمترین آن دریافت راه حل سیاسي به این منازعه است که ما قبلاً روی آن تمرکز کردیم.

حکومت افغانستان با طالبان روی روند صلح مذاکره می‌کند تا یک راه حل سیاسي دست یابند و طالبان را در حکومت شامل بسازد. در این روند شاید ما بتوانیم سیستم را شکل دهیم که همه افغانها خود را در آن شامل بدانند و در ایجاد سیستیم که قرار است شکل ‌گیرد و از افکار شان باید نمایندګی صورت گیرد.

آرزو داریم که این کار ما را بسوی افغانستان با ثبات رهبری کند تا خود و همسایه‌هایش در صلح  باشد.

ما باید بر سهم همسایههای خویش باورمند شویم زیرا امروز به دلیل جنگ در افغانستان 5 میلیون مهاجر در پاکستان و عده هم در سایر کشورها چون اروپا، امریکا، کانادا و حتی کشورهای شرق میانه زندگی میکنند.

بنا بر این برای ما مهم است تا همه آن ارزش‌های ګذشته را جمع نموده و در این امر نقش جامعه جهانی بسیار مهم حیاتی است. اخیرا ما کنفرانس جنیوا در مورد افغانستان را داشتیم که جامعه جهانی درآن ۱۳ میلیار دالر را با افغانستان متعهد شدند که من از نمایندګان آن کشورهای که اینجا تشریف دارند و برای آینده ما سهم سخاوتمندی گرفتند، تشکری می‌کنم.

فقط حمایت مالی شما نبود که مردم، دولت و اقتصاد افغانستان به آن نیاز داشتند، بلکه پشتیبانی نمادین بین المللی از افغانان و مردم افغانستان برای پایان دادن به این درگیری بود.

راه طولانی است اما گرد هم آمدن ممکن و منطقی است.

امروز ما بعداز ۲۰ سال حکومتی داریم که در برابر مردمش پاسخگو است، ما ارتشی داریم که برای استقلال و حاکمیت کار خود را آغاز کرده است.

در حال حاضر نیروهای امنیتی و دفاعی ملی افغانستان (ANDSF) در حال انجام ۹۶٪ عملیات، از جمع آوری اطلاعات گرفته تا برنامه ریزی، اجرا، تدارکات و حمایت هوایی به تنهای انجام می‌دهند و مجرمین به عدالت میکشانند.

ما هنوز هم از لحاظ مالی به نیروهای خود وابسته هستیم و این همان کاری است که ما برای ساختن یک نیروی مسلح برای آینده انجام می دهیم.

ما نمی توانیم برای حل مشکلات فعلی خود به راه حل های قبلی تکیه کنیم.

من با این جمله صحبتم را تمام می کنم؛

برای حل منازعه یک راه جستجو کرد، اما مهم است که راه حل واقعی را به موقع اجرا کنید.